15-094 Białystok
dr Mateusz Olchanowski
NIERUCHOMOŚCI I PRAWO BUDOWLANE: ADWOKAT BIAŁYSTOK
Adwokat nieruchomości Białystok: Kancelaria Adwokacka dr. Mateusza Olchanowskiego prowadzi sprawy o zasiedzenie, zniesienie współwłasności, eksmisję, służebności, granice działek, księgi wieczyste, spory z deweloperami i sprawy z prawa budowlanego. Posiadacz nieruchomości nabywa jej własność przez zasiedzenie po 20 latach samoistnego posiadania w dobrej wierze albo po 30 latach w złej wierze (art. 172 k.c.), a od decyzji nadzoru budowlanego przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od doręczenia (art. 129 § 2 k.p.a.). Kancelaria prowadzi takie sprawy w całej Polsce, z biura w centrum Białegostoku.
Autor: dr Mateusz Olchanowski, adwokat · Aktualizacja: 25 października 2026
☎ Telefon: +48 886 652 345 Napisz do kancelarii
- Zasiedzenie nieruchomości: 20 lat samoistnego posiadania w dobrej wierze, 30 lat w złej wierze (art. 172 k.c.); stwierdza je sąd na wniosek każdego zainteresowanego (art. 609 § 1 k.p.c.).
- Zniesienia współwłasności może żądać każdy współwłaściciel (art. 210 § 1 k.c.), przede wszystkim przez fizyczny podział rzeczy (art. 211 k.c.).
- Droga konieczna: właściciel działki bez dostępu do drogi publicznej może żądać ustanowienia służebności drogowej za wynagrodzeniem (art. 145 § 1 k.c.).
- Księga wieczysta: domniemywa się, że prawo w niej wpisane jest zgodne z rzeczywistym stanem prawnym; niezgodność usuwa się powództwem o uzgodnienie treści księgi (art. 3 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece).
- Samowola budowlana: po postanowieniu o wstrzymaniu budowy jest 30 dni na wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1 Prawa budowlanego), a po 20 latach od zakończenia budowy prowadzi się uproszczone postępowanie legalizacyjne (art. 49f ust. 1).
Podstawa prawna według aktualnych tekstów jednolitych: Kodeks cywilny (Dz.U. 2026 poz. 795), Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 468), Prawo budowlane (Dz.U. 2026 poz. 524), Ustawa o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. 2026 poz. 1066), Ustawa o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz o Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (Dz.U. 2026 poz. 880), Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2026 poz. 1389), Ustawa o ochronie praw lokatorów (Dz.U. 2023 poz. 725), Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2025 poz. 1691).
Adwokat nieruchomości Białystok: w czym pomagamy?
Sprawy o nieruchomości łączą prawo cywilne, budowlane i administracyjne. Prawnik od nieruchomości w Białymstoku najpierw sprawdza księgę wieczystą, dokumenty i historię posiadania, a dopiero potem wybiera drogę: ugodę, wniosek do sądu albo odwołanie do urzędu. Wszystkie sprawy cywilne prowadzone przez kancelarię opisujemy na stronie adwokat prawo cywilne Białystok.
- Zasiedzenie nieruchomości i służebności. Służebność gruntową można zasiedzieć tylko wtedy, gdy polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia, np. utwardzonej drogi (art. 292 k.c.).
- Zniesienie współwłasności domu, mieszkania lub działki: podział fizyczny, przyznanie nieruchomości jednemu współwłaścicielowi ze spłatą albo sprzedaż.
- Eksmisja, po stronie właściciela albo lokatora, w tym wydanie nieruchomości i wynagrodzenie za bezumowne korzystanie (art. 222 § 1 i art. 224-225 k.c.).
- Służebności i droga konieczna, także służebność przesyłu pod linie i rury przedsiębiorstw (art. 3051 k.c.).
- Rozgraniczenie i spory o granice działek z sąsiadami.
- Księgi wieczyste: wpisy, sprostowania, powództwo o uzgodnienie treści księgi z rzeczywistym stanem prawnym.
- Umowy sprzedaży, darowizny i zamiany nieruchomości, które muszą mieć formę aktu notarialnego (art. 158 k.c.), oraz umowy deweloperskie.
- Wady lokalu i spory z deweloperem: odbiór, protokół wad, odstąpienie od umowy, rękojmia.
- Prawo budowlane: pozwolenia na budowę i zgłoszenia, samowola budowlana, odwołania od decyzji nadzoru budowlanego.
Inne sprawy, które wcześniej opisywaliśmy na tej stronie, mają dziś własne strony: odszkodowania i zadośćuczynienie, błędy medyczne, RODO i ochrona danych, prawo pracy oraz inne usługi dla firm i instytucji.
Jak prowadzimy sprawę o nieruchomość?
Każda sprawa o nieruchomość zaczyna się od stanu prawnego działki lub lokalu. Działamy tak:
- Bezpłatna wstępna konsultacja telefoniczna. Ustalamy, czego dotyczy spór, kto jest właścicielem według księgi wieczystej i jakie terminy biegną.
- Analiza dokumentów: odpis z księgi wieczystej, wypis i wyrys z ewidencji gruntów, umowy, decyzje urzędów, zdjęcia i mapy.
- Próba porozumienia z sąsiadem, współwłaścicielem, deweloperem albo lokatorem.
- Wniosek lub pozew do sądu albo odwołanie od decyzji organu administracji.
- Postępowanie: oględziny nieruchomości, opinie biegłych geodetów i rzeczoznawców, rozprawy, apelacja, a na końcu wpis do księgi wieczystej lub egzekucja.
Nad każdą sprawą pracuje zespół prawny kancelarii pod kierunkiem dr. Mateusza Olchanowskiego.
Jakie sprawy o nieruchomości prowadzimy i kto je rozstrzyga?
| Sprawa | Kto rozstrzyga | Najważniejsza zasada | Przepis |
|---|---|---|---|
| Zasiedzenie | sąd, w postępowaniu nieprocesowym | 20 lat posiadania w dobrej wierze, 30 lat w złej wierze; można doliczyć czas posiadania poprzednika | art. 172 i 176 k.c., art. 609-610 k.p.c. |
| Zniesienie współwłasności | sąd, który rozstrzyga też spory o własność i wzajemne rozliczenia | zgodny wniosek wszystkich współwłaścicieli sąd co do zasady uwzględnia | art. 210-211 k.c., art. 618 i 622 k.p.c. |
| Droga konieczna | sąd, zwykle po oględzinach nieruchomości | droga z najmniejszym obciążeniem sąsiednich gruntów, za wynagrodzeniem | art. 145 k.c., art. 626 k.p.c. |
| Rozgraniczenie | wójt, burmistrz albo prezydent miasta; przy sporze sąd | gdy stanu prawnego nie da się ustalić, granicę wyznacza ostatni spokojny stan posiadania | art. 29 i 34 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, art. 153 k.c. |
| Eksmisja | sąd, potem komornik | sąd orzeka o prawie do lokalu socjalnego; bez tytułu do innego lokalu komornik czeka, aż gmina wskaże tymczasowe pomieszczenie | art. 14 ustawy o ochronie praw lokatorów, art. 1046 § 4 k.p.c. |
| Samowola budowlana | organ nadzoru budowlanego | wstrzymanie budowy, a potem legalizacja albo rozbiórka | art. 48-49f Prawa budowlanego |
Adwokat nieruchomości Białystok: ile trwa i ile kosztuje sprawa?
Sprawy o nieruchomości trwają zwykle długo, bo sąd przeprowadza oględziny i powołuje biegłych. Część terminów jest jednak krótka i trzeba ich pilnować od pierwszego dnia:
- 14 dni na odwołanie od decyzji urzędu, np. nadzoru budowlanego (art. 129 § 2 k.p.a.);
- 21 dni ma urząd na sprzeciw od zgłoszenia budowy (art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego);
- 30 dni na wniosek o legalizację samowoli od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy (art. 48a ust. 1 Prawa budowlanego);
- 3 lata: po tym czasie wygasa pozwolenie na budowę, jeśli budowy nie rozpoczęto (art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego);
- 14 dni ma deweloper na odpowiedź na wady z protokołu odbioru, a 30 dni na usunięcie uznanych wad (art. 41 ust. 4 i 6 ustawy deweloperskiej);
- 5 lat od wydania nieruchomości trwa odpowiedzialność sprzedawcy z rękojmi za wady fizyczne (art. 568 § 1 k.c.).
Wynagrodzenie kancelarii zależy od rodzaju sprawy, jej wartości i etapu. Kancelaria podaje je przed rozpoczęciem pracy (cennik). W typowych sprawach wynagrodzenie zaczyna się od kilku tysięcy złotych, a dokładną kwotę ustalamy po bezpłatnej wstępnej rozmowie.
Jakich błędów unikać w sprawach o nieruchomości?
Najwięcej problemów w sprawach o nieruchomości wynika z pominięcia dokumentów i terminów. Najczęstsze błędy to:
- Zakup bez sprawdzenia księgi wieczystej. Rękojmia wiary publicznej chroni tego, kto nabył prawo od osoby wpisanej w księdze jako uprawniona (art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece), ale nie zastępuje sprawdzenia hipotek, służebności i roszczeń.
- Brak dowodów posiadania przy zasiedzeniu: rachunków, zeznań sąsiadów, zdjęć, decyzji podatkowych.
- Podpisanie protokołu odbioru bez wpisania wad. Wady trzeba zgłosić w protokole, a przy wadzie istotnej nieuznanej przez dewelopera można odmówić odbioru (art. 41 ust. 3 i 9 ustawy deweloperskiej).
- Budowa bez pozwolenia lub zgłoszenia, która kończy się postanowieniem o wstrzymaniu budowy (art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego).
- Samowolne przesuwanie płotu zamiast rozgraniczenia. Właściciele sąsiednich gruntów muszą współdziałać przy rozgraniczeniu, a koszty ponoszą po połowie (art. 152 k.c.).
Jakie dokumenty przygotować?
Na pierwszą rozmowę warto przygotować:
- numer księgi wieczystej albo odpis z księgi;
- wypis i wyrys z ewidencji gruntów, mapy, szkice graniczne;
- akty notarialne, umowy, postanowienia spadkowe;
- decyzje i pisma urzędów, w tym nadzoru budowlanego;
- umowę deweloperską, protokół odbioru i korespondencję z deweloperem;
- dowody posiadania: rachunki, decyzje podatkowe, zdjęcia z różnych lat.
Kto prowadzi te sprawy w kancelarii?

Najczęstsze pytania
Ile lat trwa zasiedzenie nieruchomości?
20 lat samoistnego posiadania w dobrej wierze albo 30 lat w złej wierze (art. 172 k.c.). Do swojego posiadania można doliczyć czas posiadania poprzednika (art. 176 § 1 k.c.). Adwokat od zasiedzenia w Białymstoku sprawdza, czy da się to udowodnić dokumentami i świadkami.
Jak znieść współwłasność domu lub działki?
Każdy współwłaściciel może żądać zniesienia współwłasności (art. 210 § 1 k.c.). Można to zrobić umową u notariusza albo w sądzie. Gdy wszyscy złożą zgodny wniosek co do sposobu podziału, sąd co do zasady wyda postanowienie zgodne z wnioskiem (art. 622 § 2 k.p.c.).
Co zrobić, gdy działka nie ma dostępu do drogi?
Można żądać od sąsiadów ustanowienia drogi koniecznej za wynagrodzeniem (art. 145 § 1 k.c.). We wniosku trzeba wskazać właścicieli wszystkich działek, przez które mogłaby prowadzić droga (art. 626 § 1 k.p.c.).
Czy eksmisja może nastąpić „na bruk”?
Nie w przypadku lokalu mieszkalnego. Jeśli dłużnik nie ma innego lokalu, komornik wstrzymuje się z eksmisją, dopóki gmina nie wskaże mu tymczasowego pomieszczenia (art. 1046 § 4 k.p.c.). O prawie do lokalu socjalnego sąd orzeka w wyroku (art. 14 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów).
Czy samowolę budowlaną można zalegalizować?
W wielu przypadkach tak. Po postanowieniu o wstrzymaniu budowy jest 30 dni na wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1 Prawa budowlanego). Gdy od zakończenia budowy minęło co najmniej 20 lat, nadzór budowlany prowadzi uproszczone postępowanie legalizacyjne (art. 49f ust. 1).
Co zrobić, gdy deweloper nie usuwa wad mieszkania?
Deweloper ma 30 dni od podpisania protokołu odbioru na usunięcie uznanych wad (art. 41 ust. 6 ustawy deweloperskiej). Gdy nie usunie ich w terminie, nabywca wyznacza nowy termin, a po jego upływie może usunąć wady na koszt dewelopera (art. 41 ust. 8).
Ile kosztuje konsultacja?
Bezpłatna jest wstępna konsultacja telefoniczna. Pozwala ocenić sytuację i pierwsze kroki. Wynagrodzenie kancelaria podaje przed rozpoczęciem pracy.
Poradniki i powiązane usługi
- Sprawy cywilne Białystok
- Poradnik: zasiedzenie, umowy i spory o nieruchomości
- Odszkodowania i zadośćuczynienie
- Błędy medyczne
- RODO i inspektor ochrony danych
- Prawo pracy
- Inne usługi dla firm i instytucji
- Cennik usług adwokata
Spór o działkę, dom albo budowę? Bezpłatna wstępna konsultacja telefoniczna: +48 886 652 345. Sprawy w całej Polsce, biuro w Białymstoku.
Kancelaria Adwokacka
dr Mateusz Olchanowski
- ul. Marii Skłodowskiej-Curie 3, 15-094 Białystok
- +48 886 652 345
- biuro@adwokatolchanowski.pl
Administratorem danych podanych w formularzu jest adwokat dr Mateusz Olchanowski. Dane wykorzystujemy tylko do odpowiedzi na wiadomość. Szczegóły: Polityka prywatności.